Włókniaki na skórze – przyczyny powstawania, sposoby leczenia i usuwania

Najważniejsze informacje o włókniakach (tl;dr)

Włókniaki to łagodne, niezłośliwe zmiany o charakterze nowotworowym, które powstają z tkanki łącznej. Nie dają przerzutów i nie stanowią bezpośredniego zagrożenia dla życia. Problem ten dotyczy nawet 50-60% populacji na całym świecie. Najczęściej usuwa się je z powodów estetycznych lub gdy powodują ból, krwawienie i dyskomfort (np. poprzez zahaczanie o ubrania czy biżuterię). Podstawowymi i najbezpieczniejszymi metodami ich leczenia są zabiegi w gabinecie lekarskim (dermatologicznym lub chirurgicznym): laseroterapia laserem CO2, elektrokoagulacja, kriochirurgia (wymrażanie) oraz wycięcie chirurgiczne. Niewielkie włókniaki miękkie można bezpiecznie usunąć samodzielnie, używając specjalistycznych wyrobów medycznych dostępnych w aptece. Bezwzględnie należy unikać inwazyjnych „domowych sposobów” (np. podwiązywania nitką, wypalania octem jabłkowym czy stosowania silnych płynów na kurzajki) oraz usuwania zmian w gabinetach kosmetycznych bez diagnozy lekarza. Takie działania grożą trwałymi bliznami, groźnymi infekcjami oraz przeoczeniem nowotworów złośliwych skóry.

---

Czym są włókniaki i czy należy się ich bać?

Pojawienie się na ciele nowej wypustki, dzyndzelka czy podskórnego guzka często budzi silny niepokój pacjentów. W przypadku włókniaków (łac. fibroma) obawy te są na ogół nieuzasadnione. Są to jedne z najczęściej spotykanych zmian dermatologicznych. Szacuje się, że występują u ok. 20-46% dorosłych osób (a według niektórych statystyk nawet u 60%), a prawdopodobieństwo ich powstania dramatycznie rośnie z wiekiem, szczególnie po przekroczeniu 40. roku życia.

Włókniaki powstają w wyniku nadmiernego, idiopatycznego namnażania się fibroblastów (komórek tkanki łącznej właściwej, które produkują m.in. kolagen). Choć w klasyfikacji medycznej określa się je mianem nowotworów, są to nowotwory w pełni łagodne. Nie naciekają sąsiednich tkanek, nie złośliwieją i nie ustępują samoistnie. Ich leczenie podyktowane jest niemal wyłącznie chęcią poprawy komfortu i estetyki ciała.

Włókniak miękki a włókniak twardy 

Dermatologia wyróżnia dwa główne rodzaje włókniaków skórnych. Różnią się one od siebie wyglądem, strukturą histologiczną, miejscem występowania oraz patogenezą.

Włókniaki miękkie (skórne)

Włókniak miękki (łac. fibroma molle, ang. acrochordon, skin tag, polip fibroepitelialny) to zazwyczaj uszypułowana, workowata lub nitkowata zmiana. Przypomina mały guzek lub "dzyndzelek" zawieszony na cienkiej szypule. Jest luźno połączony z podłożem, wiotki i pod wpływem ucisku łatwo daje się odprowadzić w głąb skóry.

• Budowa i wygląd: Zbudowane są z przerosłej skóry właściwej pokrytej nabłonkiem. Posiadają pofałdowaną powierzchnię, a ich barwa waha się od cielistej po jasnobrązową i ciemnobrązową (wskutek gromadzenia melaniny). Zazwyczaj mierzą od 2 do 5 milimetrów, choć zdarzają się formy workowate osiągające wielkość kilku centymetrów. Czasami w ich wnętrzu znajdują się komórki tłuszczowe.
• Lokalizacja: Preferują miejsca zgięciowe, w których skóra jest cienka oraz narażona na otarcia, pot i brak wentylacji: szyja, kark, powieki oczu, pachy, pachwiny, przestrzeń pod piersiami, dekolt.
• Występowanie: Bardzo rzadko rosną pojedynczo. U osób predysponowanych potrafią występować w grupach od kilkunastu do kilkudziesięciu sztuk.

Włókniaki twarde (podskórne)

Włókniak twardy (łac. fibroma durum, dermatofibroma) jest drugą (zaraz po bliznach) najczęściej występującą zmianą fibrocytową. To zwarta, spoista grudka, która nie odstaje wiotko od skóry, lecz jest z nią zrośnięta, lekko uniesiona i wyczuwalna podskórnie.

• Budowa i wygląd: Zwłóknienie to zawiera nie tylko fibrocyty, ale też makrofagi, limfocyty i grube wiązki kolagenu. Barwa od jasnobrązowej, przez czerwonobrązową, aż po sinawą (środek guzka bywa zazwyczaj ciemniejszy). Niekiedy przybierają odcień żółtawy, co świadczy o nagromadzeniu w nich lipidów. Mierzą przeważnie od 3 do 10 milimetrów.
• Cechy szczególne: Typowy dla nich jest objaw Fitzpatricka (dimple sign) – przy próbie uchwycenia i ściśnięcia skóry wokół włókniaka dwoma szeroko rozstawionymi palcami, zmiana zapada się do środka, tworząc charakterystyczny dołek.
• Lokalizacja: Najczęściej występują na kończynach dolnych (łydki, uda), rzadziej na ramionach, tułowiu czy pośladkach. Występują około dwukrotnie (a według niektórych źródeł nawet czterokrotnie) częściej u kobiet, zazwyczaj rozwijając się między 20. a 50. rokiem życia.

Włókniaki w innych lokalizacjach (narządy wewnętrzne i śluzówki)

Warto mieć świadomość, że patologiczny rozrost tkanki włóknistej może dotyczyć nie tylko powierzchni skóry. W terminologii medycznej pojęcie to obejmuje również inne, wymagające odmiennej diagnostyki zmiany:

• Gruczolakowłókniaki w piersiach (łac. fibroadenoma): Wyczuwalne pod skórą, sprężyste, ruchome, gładkie i niebolesne guzki zbudowane z tkanki gruczołowej i włóknistej. Występują u młodych kobiet w wieku rozrodczym. Ich wzrost może być stymulowany przez ciążę, antykoncepcję hormonalną lub hormonalną terapię zastępczą (HTZ). Każda taka zmiana wymaga bezwzględnej weryfikacji podczas badania USG piersi i ewentualnej biopsji.
• Mięśniaki macicy: Łagodne guzy gładkokomórkowe (włókniakowate) rozwijające się w ścianie macicy, mogące powodować obfite krwawienia miesięczne, ból i parcie na pęcherz moczowy. Wymagają opieki ginekologicznej.
• Włókniaki pourazowe jamy ustnej: Guzki na śluzówce policzków, wargach, dnie jamy ustnej lub języku, powstające wskutek przewlekłego drażnienia (np. nawykowe przygryzanie, noszenie niedopasowanej protezy zębowej).
• Włókniaki narządów płciowych i odbytu: Mogą pojawiać się na prąciu, wargach sromowych czy w okolicach odbytu. Wymagają szczególnej ostrożności diagnostycznej, by nie pomylić ich z chorobami wenerycznymi.
• Zwłóknienia płuc: Występujące jako naturalny proces starzenia lub efekt stanów zapalnych blizny z tkanki łącznej wokół pęcherzyków płucnych (niezwiązane bezpośrednio z dermatologią, lecz będące formą włóknienia).

Przyczyny powstawania włókniaków. Skąd się biorą?

Patogeneza (mechanizm powstawania) zależy od rodzaju zmiany. Włókniaki twarde mają charakter nabyty i reaktywny, natomiast mnogi wysiew włókniaków miękkich to bardzo często "papier lakmusowy" ogólnego stanu zdrowia pacjenta, sygnalizujący problemy ogólnoustrojowe.

Co powoduje włókniaki miękkie?

• Zespół metaboliczny i insulinooporność: Współczesne badania dermatologiczne wyraźnie dowodzą, że mnogie włókniaki na szyi czy pod pachami są powiązane z nadmiarem insuliny we krwi. Insulina aktywuje insulinopodobny czynnik wzrostu 1 (IGF-1), który oddziałuje na receptory w skórze, zmuszając komórki (fibroblasty i keratynocyty) do patologicznego, nadmiernego namnażania.
• Otyłość i hiperlipidemia: Komórki tłuszczowe (adipocyty) produkują hormon zwany leptyną, który jest silnym stymulatorem rozrostu tkanek. Ponadto, u pacjentów z włókniakami statystycznie częściej stwierdza się podwyższony poziom cholesterolu całkowitego, frakcji LDL, trójglicerydów oraz obniżony poziom frakcji HDL (tzw. lipidemia aterogenna).
• Gospodarka hormonalna: Zmiany w poziomie estrogenów i androgenów wpływają na stan skóry. Dlatego nagłe wysiewy włókniaków miękkich towarzyszą ciążom, okresowi menopauzy, zespołowi policystycznych jajników (PCOS) oraz akromegalii. Naukowcy zauważyli również korelację występowania włókniaków z obecnością polipów jelita grubego.
• Genetyka i rzadkie zespoły chorobowe: Skłonność do tworzenia włókniaków bywa silnie dziedziczna. Mnogie, nietypowe włókniaki są też objawem rzadkich, wrodzonych chorób genetycznych, takich jak: zespół Cowdena, zespół Birta-Hogga-Dubégo, stwardnienie guzowate (choroba Bourneville’a–Pringle’a) czy zespół von Recklinghausena (nerwiakowłókniakowatość).
• Nowe hipotezy badawcze (Komórki tuczne i HPV): Najnowsze doniesienia wskazują na działanie komórek tucznych, które podczas uszkodzeń uwalniają tryptazę (silny czynnik wzrostu). Ponadto w tkankach niektórych włókniaków wyizolowano DNA łagodnych szczepów wirusa brodawczaka ludzkiego (HPV 6 i 11), choć teoria o infekcyjnym podłożu włókniaków wymaga jeszcze potwierdzenia klinicznego.

Co powoduje włókniaki twarde?

Włókniaki podskórne to w zdecydowanej większości przypadków odczyn włóknisty organizmu, który zastępuje pierwotny, miejscowy stan zapalny wywołany przez mikrouraz. Początkowo w miejscu rany pojawia się tkanka ziarninowa (z udziałem makrofagów, neutrofili i limfocytów), która z czasem bliznowacieje, tworząc guzek. Powstają najczęściej jako następstwo:

• ukąszenia lub użądlenia przez stawonogi i owady (np. komara, meszkę, kleszcza),
• uszkodzenia mechanicznego i otarcia naskórka (np. zacięcia się podczas golenia nóg),
• zapalenia, pęknięcia lub wrastania mieszka włosowego,
• zakażenia rany przez drobne ciało obce (np. wbitą drzazgę, pozostawione resztki szwów),
• pęknięcia torbieli pęcherzykowej lub ewolucji brodawki wirusowej.
• Teoria klonalna: Część naukowców uważa, że powstawanie włókniaków twardych to proces klonalny (zdolność pojedynczej komórki do namnażania i tworzenia kolonii), co zbliża je charakterem do prawdziwych nowotworów, a nie tylko odczynów zapalnych.

Diagnostyka różnicowa – z czym można pomylić włókniaka?

Chociaż włókniaki są zmianami łagodnymi, dla laika mogą wyglądać jak inne, niezwykle groźne choroby. Błędna autodiagnoza może opóźnić leczenie ratujące życie. Dlatego każdą zmianę powinien diagnozować lekarz dermatolog (lub chirurg onkolog) przy użyciu dermatoskopu lub wideodermatoskopu (bezbolesnego badania w wielokrotnym powiększeniu i odpowiednim świetle). Włókniaki należy bezwzględnie różnicować z:

• Brodawkami wirusowymi (kurzajkami): Wywoływane przez wirus HPV, mają twardą, szorstką, nierówną powierzchnię z czarnymi punktami. W przeciwieństwie do włókniaków – są zakaźne i wymagają leczenia przeciwwirusowego lub wypalania.
• Kłykcinami kończystymi: Zlokalizowane na wargach sromowych, prąciu lub w okolicy odbytu. Są to silnie zakaźne zmiany wywołane przez wirus HPV. Często przybierają postać zlewających się, kalafiorowatych narośli, mogą boleć i swędzieć.
• Brodawkami łojotokowymi: Przypominają ciemne, chropowate, rogowaciejące "strupy" wyraźnie naklejone na powierzchnię skóry. Mnoga wysypka takich brodawek może świadczyć o nowotworze przewodu pokarmowego.
• Nowotworami złośliwymi i agresywnymi guzami: Włókniaki twarde (szczególnie te głęboko penetrujące i nietypowe) mogą klinicznie imitować włókniakomięsaki, guzowate mięsaki skóry (dermatofibrosarcoma protuberans - zmiany osiągające nawet 20 cm), nerwiaki osłonkowe, włókniaki naczyniowe, mięsaka Kaposiego (związanego z wirusem HHV8 i AIDS), a niekiedy przerzuty innych raków do skóry (rak sutka, jajnika, płuc) lub bezbarwnego czerniaka guzkowego. Dlatego wycięte chirurgicznie zmiany o charakterze twardym zawsze poddaje się badaniu histopatologicznemu.
• Bliznowcami (keloidami) i tłuszczakami.

Sygnały alarmowe: kiedy iść do lekarza i jak postępować w razie urazu?

Z reguły włókniaki podlegają jedynie rutynowej obserwacji. Należy jednak zrezygnować z czekania i niezwłocznie udać się do specjalisty, jeżeli zmiana:

• zaczęła nagle i bardzo szybko rosnąć (zmienia rozmiar z tygodnia na tydzień),
• zmieniła zabarwienie (stała się asymetryczna, wielokolorowa, bardzo ciemna lub czarna),
• samoistnie krwawi, ropieje lub sączy się z niej osocze,
• powoduje silny, samoistny ból, stwardnienie wokół lub uporczywy świąd,
• jej brzegi stały się nieregularne i poszarpane,
• wokół guzka pojawił się rozległy, zapalny obrzęk (rumień).

Pierwsza pomoc przy naderwanym włókniaku:
Ponieważ włókniaki miękkie mocno odstają od skóry, często ulegają mechanicznemu naderwaniu podczas codziennych czynności (zahaczenie o łańcuszek, kołnierzyk koszuli, ramiączko biustonosza lub podczas wycierania ręcznikiem). Jeśli włókniak zostanie uszkodzony, obficie krwawi (jest ukrwiony!) i boli, należy:

1. Zdezynfekować rankę i okolicę (np. sprawdzonym aptecznym preparatem antyseptycznym z oktenidyną).
2. Zabezpieczyć miejsce przed wniknięciem bakterii, smarując je delikatnie aptecznym żelem na rany lub łagodzącą maścią z alantoiną, witaminą A, E i pantenolem (przyspieszy to regenerację).
3. Zakleić uszkodzoną zmianę jałowym plastrem z opatrunkiem.
4. Udać się do lekarza w celu bezpiecznego, całkowitego usunięcia uszkodzonej narośli (ciągłe drażnienie zmiany sprzyja stanom zapalnym).

Jak profesjonalnie i bezpiecznie usunąć włókniaki?

Wiele osób szuka pomocy w gabinetach kosmetycznych. Należy jednak stanowczo podkreślić: zabiegi naruszające ciągłość skóry i usuwające jakiekolwiek niezbadane znamiona powinny być wykonywane wyłącznie przez lekarzy (dermatologów, chirurgów, lekarzy medycyny estetycznej). Usunięcie zmiany u kosmetyczki bez diagnozy dermatoskopowej grozi przeoczeniem raka. W uzasadnionych medycznie przypadkach (np. ból, nawracające stany zapalne, lokalizacja utrudniająca życie) lekarz może wystawić skierowanie na zabieg refundowany przez NFZ. Medycyna oferuje kilka wysoce skutecznych metod:

1. Laseroterapia (Laser frakcyjny CO2)

Złoty standard dla włókniaków miękkich. Wiązka lasera w ułamku sekundy odparowuje (ablacja) wodę ze zmienionej tkanki. Naczynia krwionośne ulegają natychmiastowemu zamknięciu (koagulacji termicznej), więc zabieg jest całkowicie bezkrwawy i nie wymaga szwów. Czas trwania to od 5 do 30 minut. Rekonwalescencja trwa ok. 7-10 dni. Pozostawia znikome ryzyko blizn, co jest kluczowe przy usuwaniu zmian w obrębie twarzy i powiek oczu.

2. Elektrokoagulacja / Elektrodesykacja / Elektrochirurgia

Zabieg polegający na użyciu specjalnej elektrody emitującej prąd elektryczny o wysokiej częstotliwości, generujący lokalnie bardzo wysoką temperaturę (nawet 200°C). Powoduje to ścięcie (koagulację) białek budujących zmianę. Zabieg trwa chwilę, jest precyzyjny i mało inwazyjny. Wymaga ok. 7-dniowego gojenia się strupka, ale nie pozostawia przebarwień na skórze, co czyni ją idealną metodą dla osób o ciemnej karnacji.

3. Kriochirurgia (Wymrażanie ciekłym azotem)

Zabieg oparty na kriodestrukcji tkanki za pomocą strumienia ciekłego azotu (chłodziwo osiąga temperaturę bliską -196°C). Stosuje się specjalne pistolety lub kriopęsety. Zmrożony włókniak obumiera i odpada samoistnie po około 10-14 dniach. Zabieg jest bezkrwawy i stosunkowo szybki, ale istnieje ryzyko powstania trwałego, jasnego odbarwienia skóry (hipopigmentacji) w miejscu wymrożenia, dlatego nie poleca się go osobom z bardzo ciemną karnacją.

4. Chirurgiczne wycięcie (skalpel, sztanca, nożyczki)

Metoda z wyboru w przypadku włókniaków twardych (których nie da się odparować laserem bez uszkodzenia głębokich warstw skóry), włókniaków rozległych lub wszelkich zmian budzących najmniejsze wątpliwości onkologiczne. Procedurę wykonuje się w znieczuleniu miejscowym. Trwa ok. 15-30 minut, a rekonwalescencja od 1 do 3 tygodni. Wymaga założenia szwów i pozostawia bliznę, ale pozwala na bezcenne badanie histopatologiczne pobranego wycinka pod mikroskopem. W wybranych przypadkach rozległych włókniaków twardych lekarz może zastosować leczenie iniekcjami sterydowymi.

Pielęgnacja po zabiegu:
Aby zapobiec przebarwieniom pozapalnym i brzydkim bliznom, po usunięciu włókniaka należy bezwzględnie stosować wysoką ochronę przeciwsłoneczną (kremy z filtrem SPF 50+). W pierwszych dobach należy unikać nadmiernej aktywności fizycznej, sauny, basenu i pocenia się. Skórę należy myć łagodnymi preparatami, a powstałych strupków absolutnie nie wolno zdrapywać! Warto pamiętać, że włókniaki (szczególnie miękkie) mają tendencję do nawrotów – szacuje się, że u ok. 20% pacjentów w przyszłości na ciele mogą pojawić się nowe zmiany.

Preparaty z apteki i "domowe sposoby" – co działa, a co trwale szkodzi?

Bezpieczne wyroby medyczne z apteki

Do usuwania niewielkich włókniaków miękkich (które nie krwawią, są w kolorze zdrowej skóry, mierzą maksymalnie do 3 mm średnicy i 5 mm wysokości) można z powodzeniem zastosować specjalistyczne wyroby medyczne dostępne w aptekach (np. plastry lub aplikatory z systemem zaciskowym). Ich fizyczne działanie polega na kontrolowanym odcięciu dopływu krwi (ischemii) do podstawy zmiany. Po bezpiecznym nałożeniu zacisku, pozbawiony ukrwienia włókniak usycha, marszczy się i ostatecznie odpada (zazwyczaj po ok. 6 dniach). Metoda ta jest bezpieczna, pod warunkiem ścisłego stosowania się do zaleceń producenta i ulotki (nie wolno stosować w okolicach oczu, na powiekach, na błonach śluzowych i narządach płciowych).

Domowe sposoby – dlaczego są skrajnie niebezpieczne?

W internecie roi się od porad na samodzielne, domowe usunięcie włókniaków. Lekarze dermatolodzy zdecydowanie przed nimi ostrzegają. Stosowanie niesprawdzonych metod z medycyny ludowej niesie ogromne ryzyko – od bolesnego oszpecenia po tragiczne w skutkach nierozpoznanie nowotworu złośliwego (np. czerniaka amelanotycznego).

Zdecydowanie odradzane, niebezpieczne metody korozyjne i mechaniczne:

• Przewiązywanie nitką lub nicią dentystyczną: Archaiczna, niesterylna i bardzo bolesna metoda, która najczęściej prowadzi do silnej infekcji bakteryjnej (np. gronkowcem), martwicy tkanek i powstania trwałej, nieestetycznej blizny. Zdarzają się też pacjenci, którzy samodzielnie odcinają włókniaki nożyczkami, co kończy się silnym krwotokiem.
• Ocet jabłkowy i soda oczyszczona: Długotrwałe działanie kwasu octowego (nawet z jabłek) lub silnie zasadowej sody nie leczy włókniaka, lecz powoduje głębokie chemiczne oparzenia zdrowej skóry wokół, bolesne owrzodzenia i blizny.
• Płyny i żele na kurzajki (np. z kwasem salicylowym, mlekowym, Brodacid): Środki te są przeznaczone do agresywnego wypalania zrogowaciałego naskórka zainfekowanego wirusem HPV. Zastosowane na delikatną tkankę łączną włókniaka korozyjnie zniszczą skórę, powodując rozległe, piekące rany i stany zapalne.
• Maść ichtiolowa: Jej właściwości polegają na działaniu przeciwzapalnym, "wyciąganiu ropy" i hamowaniu namnażania bakterii w ropnych stanach zapalnych (np. w czyrakach). Włókniak to tkanka całkowicie jałowa, bez bakterii i ropy – aplikacja ichtiolu jest więc zupełnie bezcelowa i nieskuteczna.

Metody łagodne (niepotwierdzone klinicznie):

• Sok z cytryny z olejkiem rycynowym: Niekiedy zalecany na blogach jako domowa pasta złuszczająco-odżywcza do nakładania punktowego. Proces ten (o ile przyniósłby jakikolwiek wizualny efekt) jest niezwykle długi, a jego medyczna skuteczność nigdy nie została potwierdzona w żadnych badaniach.

Uwaga: Największym niebezpieczeństwem domowego usuwania i wypalania zmian skórnych jest ryzyko zniszczenia na własną rękę zmiany złośliwej (raka). Uniemożliwia to chirurgowi pobranie wycinka, wykonanie badania histopatologicznego i postawienie prawidłowej diagnozy onkologicznej, co może kosztować pacjenta życie.

Jak profilaktycznie zapobiegać włókniakom?

Włókniaki to pospolity i zazwyczaj zupełnie niegroźny problem estetyczny. Nie wpadaj w panikę, jeśli zauważysz na skórze miękkie dzyndzelki lub podskórne, twarde guzki. Ponieważ jednak wysyp włókniaków miękkich (zwłaszcza na szyi) to często sygnał alarmowy wysyłany przez zaburzony metabolizm, najlepszą profilaktyką jest zdrowy styl życia. Utrzymanie prawidłowej masy ciała (leczenie otyłości), zdrowa dieta redukująca cholesterol oraz badania krwi (krzywa cukrowa, krzywa insulinowa, lipidogram, pomiar ciśnienia tętniczego) mogą pomóc zahamować powstawanie nowych zmian. W kwestii usuwania już istniejących narośli – zaufaj sprawdzonym, bezpiecznym wyrobom aptecznym lub oddaj się w ręce lekarza dermatologa, który usunie zmianę bezboleśnie, precyzyjnie i bez ryzyka powikłań.

FAQ – Najczęściej zadawane pytania o włókniaki

1. Czy włókniaki na wargach sromowych to to samo co kłykciny kończyste?
Zdecydowanie nie. Chociaż dla pacjenta zmiany te mogą wyglądać bardzo podobnie (co budzi uzasadniony stres), mają zupełnie inne podłoże. Kłykciny kończyste są chorobą przenoszoną drogą płciową, są silnie zakaźne (wywołane wirusem HPV), często przypominają zlewające się, kalafiorowate narośla, mogą swędzieć i boleć. Włókniaki intymne to z reguły pojedyncze, gładkie i niezakaźne wypustki. Precyzyjnego odróżnienia obu chorób musi dokonać ginekolog, urolog lub wenerolog.

2. Czy usunięty włókniak może odrosnąć w tym samym miejscu?
Jeżeli zabieg został przeprowadzony prawidłowo (np. usunięto całą tkankę laserowo lub chirurgicznie), włókniak najczęściej nie odrasta w tym samym miejscu. Należy jednak pamiętać, że u pacjentów ze skłonnościami genetycznymi i niewyrównanymi zaburzeniami metabolicznymi (cukrzyca, otyłość) włókniaki z czasem lubią pojawiać się na nowo w innych obszarach skóry.

3. Czy z niepozornego włókniaka może zrobić się rak?
Medycyna klasyfikuje włókniaki jako nowotwory wysoce łagodne, które same z siebie nie wykazują typowej tendencji do zezłośliwienia. W literaturze medycznej opisano jednak skrajnie rzadkie, pojedyncze przypadki powstawania raka podstawnokomórkowego lub raka kolczystokomórkowego w obrębie dawnego włókniaka miękkiego. Dlatego jakakolwiek anomalia, szybki wzrost, krwawienie, zmiana barwy czy asymetria kształtu guzka, powinna stanowić powód do pilnej wizyty u dermatologa.

---